ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಬೀದಿನಾಯಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ದಿನೇದಿನೇ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಕಚ್ಚುವ ಪ್ರಕರಣಗಳೂ ಆಗಾಗ ವರದಿಯಾಗುತ್ತಿವೆ. ನಾಯಿ ಕಚ್ಚಿದರೆ ಮನುಷ್ಯ ಸಾಯುತ್ತಾನೆ ಎಂಬ ಭಯ ಎಲ್ಲರಲ್ಲೂ ಇದೆ. ಆದರೆ ಇದು ಸಂಪೂರ್ಣ ಸತ್ಯವಲ್ಲ. ನಾಯಿ ಕಚ್ಚಿದ ನಂತರ ಸರಿಯಾದ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡರೆ ಜೀವಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ಅಪಾಯವಿಲ್ಲ. ಮುಖ್ಯವಾದದ್ದು, ಕಚ್ಚಿದ ಕ್ಷಣದಿಂದಲೇ ಸರಿಯಾದ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುವುದು. ಅದೇ ವಿಳಂಬವಾದರೆ, ಹೌದು, ಸಾಯುವ ಅಪಾಯ ಹೆಚ್ಚಾಗಬಹುದು.
ಬೀದಿನಾಯಿಗಳು ಕಚ್ಚಿದರೆ ಸಾಯುವ ಅಪಾಯ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ರೆಬೀಸ್ ಇರುವ ಹುಚ್ಚು ನಾಯಿ ಕಚ್ಚಿದರೆ ರೆಬೀಸ್ (Rabies) ಎನ್ನುವ ವೈರಸ್ ದೇಹಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ರೋಗ ಒಮ್ಮೆ ಆರಂಭವಾದರೆ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಮೊದಲ ಹಂತದಲ್ಲೇ ಲಸಿಕೆ ಪಡೆದುಕೊಂಡರೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸುರಕ್ಷತೆ ಸಾಧ್ಯ. ಈಗ ನೋಡೋಣ, ಬೀದಿನಾಯಿ ಕಚ್ಚಿದಾಗ ತಕ್ಷಣ ಏನು ಮಾಡಬೇಕು ಮತ್ತು ಯಾವ ಮುಂಜಾಗ್ರತೆ ಅಗತ್ಯ?
- ತಕ್ಷಣ ಗಾಯವನ್ನು ತೊಳೆಯಿರಿ: ನಾಯಿ ಕಚ್ಚಿದ ಕೂಡಲೇ ಗಾಯದ ಜಾಗವನ್ನು ಸಾಬೂನು ಮತ್ತು ಹರಿವ ನೀರಿನಿಂದ ಕನಿಷ್ಠ 15 ನಿಮಿಷಗಳವರೆಗೆ ತೊಳೆಯಿರಿ. ಇದರಿಂದ ರೆಬೀಸ್ ವೈರಸ್ನ ಪ್ರಮಾಣ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಯಾವುದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೂ ಗಾಯವನ್ನು ಬಟ್ಟೆಯಿಂದ ಮುಚ್ಚಬೇಡಿ.
- ಆಂಟಿಸೆಪ್ಟಿಕ್ ಹಚ್ಚಿ: ಗಾಯವನ್ನು ತೊಳೆದ ನಂತರ, ಬೇಟಾಡೈನ್ ಅಥವಾ ಸ್ಪಿರಿಟ್ ಹಚ್ಚಿ. ಇದರಿಂದ ಸೋಂಕು ಹರಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಹಳೆಯ ಜನಪ್ರಿಯ ವಿಧಾನಗಳಾದ ಹಾಲು ಅಥವಾ ಹಸಿರು ಮದ್ದು ಹಚ್ಚುವುದು ತಪ್ಪು ಕ್ರಮ.
- ತಕ್ಷಣ ವೈದ್ಯರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿ: ನಾಯಿ ಕಚ್ಚಿದ ನಂತರ 24 ಗಂಟೆಗಳ ಒಳಗೆ ವೈದ್ಯರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿ. ವೈದ್ಯರು ರೆಬೀಸ್ ಲಸಿಕೆ (Anti-Rabies Vaccine – ARV) ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಇಮ್ಯುನೋಗ್ಲೊಬುಲಿನ್ (RIG) ಇಂಜೆಕ್ಷನ್ ಕೂಡ ಅಗತ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.
- ನಾಯಿಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ಮತ್ತು ಗಮನಿಸಿ: ನಾಯಿ ಮನೆಯದ್ದೋ ಅಥವಾ ಬೀದಿನಾಯಿಯೋ ಎಂದು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಿ. ಅದು ಮನೆಯ ನಾಯಿ ಆಗಿದ್ದರೆ, ಮುಂದಿನ 10 ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಅದರ ವರ್ತನೆ ಗಮನಿಸಿ. ನಾಯಿ ಆರೋಗ್ಯವಾಗಿದ್ದರೆ ಆತಂಕ ಬೇಡ, ಆದರೆ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಅತ್ಯಗತ್ಯ.
- ನಾಯಿ ಕಚ್ಚಿದ ಬಳಿಕ ಅಸಡ್ಡೆ ಮಾಡಬೇಡಿ: ರೆಬೀಸ್ ಸೋಂಕು ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ಮೇಲೆ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಇಲ್ಲ. ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರೆ ರೋಗಿಯು ಜೀವಿತಾವಧಿ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಹಾಗಾಗಿ “ನಾಯಿ ಚಿಕ್ಕದಿತ್ತು, ಏನೂ ಆಗೋದಿಲ್ಲ” ಎನ್ನುವ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ ತೋರಬೇಡಿ.(Disclaimer: ಈ ಲೇಖನವು ಅಂತರ್ಜಾಲ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ ಮಾಹಿತಿಯಾಧಾರಿತವಾಗಿದೆ. ಇದು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಲಹೆಯಲ್ಲ. ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಹಿತಿಗಾಗಿ ತಜ್ಞರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿ.)
