ರಸ್ತೆ ಅಪಘಾತ, ತಲೆಗೆ ತೀವ್ರ ಗಾಯ ಅಥವಾ ಮೆದುಳಿಗೆ ರಕ್ತಪ್ರವಾಹ ನಿಲ್ಲುವಂತಹ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ವೈದ್ಯರು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ “ಮೆದುಳು ನಿಷ್ಕ್ರಿಯವಾಗಿದೆ (Brain Dead)” ಎಂದು ಘೋಷಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಪದ ಕೇಳಿದಾಗ ಹಲವರಿಗೆ ಅರ್ಥವಾಗದೆ ಹೋಗುತ್ತದೆ — ಶ್ವಾಸ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆಯೆ, ಹೃದಯ ಬಡಿತವಿದೆ, ಅಂದರೆ ವ್ಯಕ್ತಿ ಬದುಕಿದ್ದಾನೆಯೇ ಅಥವಾ ಸತ್ತಿದ್ದಾನೆಯೇ? ಎನ್ನುವ ಗೊಂದಲ ಮೂಡುತ್ತದೆ.
ವೈದ್ಯಕೀಯವಾಗಿ “ಮೆದುಳು ನಿಷ್ಕ್ರಿಯ” ಎಂದರೆ ಮೆದುಳಿನ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಮುಖ ಕ್ರಿಯೆಗಳು ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ನಿಂತುಹೋಗಿರುವ ಸ್ಥಿತಿ. ಅಂದರೆ, ಮೆದುಳು ರಕ್ತ ಅಥವಾ ಆಮ್ಲಜನಕ ಸ್ವೀಕರಿಸಲು ಅಸಮರ್ಥವಾಗುತ್ತದೆ. ಶ್ವಾಸಕೋಶಗಳು ಕೃತಕ ಉಸಿರಾಟದ ಸಹಾಯದಿಂದ ಕೆಲಸ ಮಾಡಬಹುದು, ಹೃದಯವೂ ಕೆಲ ಸಮಯ ಬಡಿತ ಮುಂದುವರಿಸಬಹುದು, ಆದರೆ ಮೆದುಳಿನ ಕಾರ್ಯಗಳು ನಿಲ್ಲುತ್ತಿದ್ದರೆ, ವ್ಯಕ್ತಿ ಜೀವಂತವಿಲ್ಲ ಎಂದು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಮಾನದಂಡಗಳು ಹೇಳುತ್ತವೆ.
ಮೆದುಳು ನಿಷ್ಕ್ರಿಯವಾಗುವುದು ಹೇಗೆ?: ತಲೆಗೆ ಭಾರೀ ಹೊಡೆತ, ರಸ್ತೆ ಅಪಘಾತ, ಸ್ಟ್ರೋಕ್, ಬ್ರೇನ್ ಬ್ಲೀಡಿಂಗ್, ಅಥವಾ ಆಮ್ಲಜನಕದ ಕೊರತೆ ಇತ್ಯಾದಿ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ಮೆದುಳಿನ ನರಗಳು ಹಾನಿಗೊಳಗಾಗುತ್ತವೆ. ಕೆಲವೇ ಕ್ಷಣಗಳಲ್ಲಿ ಮೆದುಳು ಆಮ್ಲಜನಕ ಪಡೆಯದಿದ್ದರೆ ಅದು ನಿಷ್ಕ್ರಿಯವಾಗುತ್ತದೆ.
ಜೀವಿತನಂತೆ ಕಾಣುವ ಕಾರಣ: ಮೆದುಳು ನಿಷ್ಕ್ರಿಯವಾದರೂ, ಯಂತ್ರದ ಸಹಾಯದಿಂದ ಉಸಿರಾಟ ನೀಡಲಾಗುವುದರಿಂದ ದೇಹ ಬಿಸಿ ಇರುತ್ತದೆ, ಹೃದಯ ಬಡಿತ ಮುಂದುವರಿಯಬಹುದು. ಆದರೆ ಅದು ಕೃತಕ ಜೀವಾವಸ್ಥೆ, ನೈಜ ಬದುಕಲ್ಲ.
ವೈದ್ಯಕೀಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಬ್ರೇನ್ ಡೆತ್ ದೃಢಪಡಿಸುವುದು ಹೇಗೆ?: ವೈದ್ಯರು ಕೆಲವು ಪರೀಕ್ಷೆಗಳ ಮೂಲಕ — ಕಣ್ಣು, ಶ್ವಾಸ, ಸ್ಪಂದನೆ, ನರ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ, ರಕ್ತಪರಿಚಲನ — ಇವುಗಳ ಅಳತೆಯಿಂದ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಮೆದುಳು ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ನಿಂತಿದೆ ಎಂದು ದೃಢಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಅಂಗದಾನಕ್ಕೆ ಸಕಾಲದ ಕ್ಷಣ: ಬ್ರೇನ್ ಡೆತ್ ಎಂದರೆ ದೇಹದ ಬೇರೆ ಅಂಗಗಳು ಇನ್ನೂ ಕೆಲಕಾಲ ಆರೋಗ್ಯಕರವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಹೀಗಾಗಿ, ಅಂಗದಾನಕ್ಕೆ ಇದು ಅತ್ಯಂತ ಸೂಕ್ತ ಸಮಯ ಎಂದು ವೈದ್ಯರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಹೃದಯ, ಮೂತ್ರಪಿಂಡ, ಯಕೃತ್ ಮುಂತಾದ ಅಂಗಗಳನ್ನು ದಾನ ಮಾಡಬಹುದು.(Disclaimer: ಈ ಲೇಖನವು ಅಂತರ್ಜಾಲ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ ಮಾಹಿತಿಯಾಧಾರಿತವಾಗಿದೆ.)
